Spring naar inhoud

Klompenmaker

Rietberg, Toebeshof 10

Hermanus Rietberg (Schurink Manus) aan het werk in zijn klompenmakerij.

Herman Rietberg, zoon van Johannes Rietberg en Hermina Esseling, is geboren 05-12-1903 in de Harreveldse Heide aan de Kroosdijk, bij Knippers. Naast de boerderij werd hier ook het vak van klompenmaker uitgeoefend en hier leerde Herman het vak.
Boeren hadden een z.g.n. langwagen waarmee zij zelf de gehakte boom naar de klompenmaker vervoerden. Voor een flinke boom werd 3,5 gulden betaald.
Later kwamen er z.g.n ‘sjouwers’ o.a. Eskes uit Mariënvelde en houthakkers (Lubbers), zij brachten de bomen naar de klompenmakerij.

Een boom werd met een kortijzer aan stukken gezaagd, daarna werd zo’n stuk met een speciale bijl, deze zat iets naast de steel, ‘kant’ geslagen. Dit half gerede product ging naar binnen en werd bewerkt met een paalmes zodat er model aan kwam.

Vervolgens ging het stuk naar de holbank waar met hamer en beitel het stuk werd uitgehold. Het mes welke hiervoor werd gebruikt, had een opstaande kromme neus en een lange houten steel. Hierna moest de klomp enige tijd drogen en werd het verder afgewerkt met een paalmes. Het slijpen van de messen gebeurde op een zandsteen.

Herman (Manus) Rietberg trouwde met Anna Meekes en de eerste vijf jaar van hun huwelijk woonden zij boven café de Boer. Ze kregen vijf kinderen, Lies, Henk, Ria, Joop en Ans.

Samen met Herman Meulenbeek bouwde Herman Rietberg in 1935, toen de mechanisatie begon, een klompen werkplaats aan de huidige Toebeshof 10. (Later bouwde Herman een woonhuis naast de werkplaats.)

.

Ze kochten moderne machines aangedreven door benzinemotoren en er waren ook mensen in dienst, Bernard Karnebeek, Bernard Meulenbeek, Toon Schoppen en Willem Wolters (Schutten).
Afrekenen met houtsjouwers en houthakkers gebeurde op zondag na de kerkdienst.

.

Herman Meulenbeek stapte op een gegeven moment uit de zaak, hij werd vertegenwoordiger in machines en Herman Rietberg ging alleen verder met de klompenmakerij.

Toen in 1953 de trambaan langs de Grinte (de huidige Twenteroute) opgeheven werd, kocht Herman een deel van de rails van de trambaan en plaatste deze op zijn houtopslag. Hij zette er een lorry op en zo bracht hij de bomen naar de afkortzaag. Later ging Herman, met hulp van zoon Henk, zelf populieren kopen en zagen. (kettingzaag).

.

Herman was een vakman, ieder jaar nam hij deel aan vakwedstrijden in Sint Oedenrode. De klompen werden niet alleen aan particulieren verkocht maar ook aan CAVV Harreveld, ten Bras in Zieuwent en aan groothandel Tiegelaar in Havelte (Friesland).

.

Een half jaar nadat Herman zijn eerste AOW mag ontvangen wordt hij ziek en hij overlijdt op 23-09-1969. Omdat modern schoeisel de klompen van de markt beginnen te verdringen, geeft hij zoon Henk het advies de klompenmakerij niet voort te zetten.

In 1974 heeft Henk de klompenmakerij verbouwd tot woonhuis.

2025   Opgetekend door Jos Krabben n.a.v. een interview met Henk Rietberg

Gepubliceerd inArchief
Oudheidkundige vereniging Harvelt 2022